TÜRKİYE'DE YATIRIMLARA VE İHRACAATA YÖNELİK DEVLET DESTEKLERİ

I. GİRİŞ

    Ülkemizde  işletmelere  yönelik  destekler  genel   olarak  Hazine  Müsteşarlığı  (HM)  Teşvik  Uygulama  Genel  Müdürlüğü  ve   Dış   Ticaret Müsteşarlığı (DTM) İhracaat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir.

    Yatırımlara Yönelik destekler , HM Teşvik Uygulama  Genel Müdürlüğü, ihracaata Yönelik  Destekler  ise  DTM İhracaat Genel Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir. Bu kuruluşların  yanı sıra  Küçük ve Orta  Ölçekli  Sanayi  Geliştirme  ve  Destekleme İdaresi Başkanlığı (KOSGEB), Küçük ve Orta Ölçekli sanayi  işletmelerine   yönelik  çeşitli  destekler  vermektedir. Ayrıca Türkiye İhracaat Kredi Bankası A.Ş.(EXIMBANK) tarafından sağlanan ihracaat kredileri de bu destekler kapsamında ele alınacaktır.

     Teşvik Uygulama Genel Genel Müdürlüğü ve   İhracaat Genel Müdürlüğü tarafından verilen desteklerin  bir  kısmı  direkt olarak bu kuruluşlar tarafından, bir kısmı ise başka uygulamacı  kuruluşlarca yürütülmektedir. Yatırımlara yönelik destek kalemlerinin uygulaması aşamasında devre olan kurumlar, Hazine Müsteşarlığı Teşvik  Uygulama Genel Müdürlüğü (bazı durumlarda Sanayi Odaları), Türkiye  Halk  Bankası , Türkiye Kalkınma Bankası,  Türkiye  Sınai  Kalkınma   Bankası  ve  Sınai  Yatrım  Bankası'dır. Bölgesel  teşviklerde  Türkiye  Kalkınma   Bankası  ile  Türkiye  Halk Bankası'dır. Vergi Daireleri, Gümrük Müdürlükleri ile enerji desteğinde TEAŞ ve TEDAŞ, arsa desteğinde Valilikler devreye giren kurumlardır.

     İhracaat  Desteklerinin  ise  bazıları  DTM  İhracaat  Genel  Müdürlüğü  tarafından direkt uygulanırken, bazıları da Türkiye  Bilimsel Araştırma Kurumu (TUBİTAK), Türkiye Teknoloji Geliştirme Vakfı (TTGV), Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi  Geliştirme ve Destekleme  İdaresi  Başkanlığı (KOSGEB), İhracaatı Geliştirme Etüd Merkezi (İGEME), İktisadi Kalkınma Vakfı (İKV), İhracaatçılar Birliği (İHB), Türk Patent Enstitüsü (TPE) tarafından yürütülmektedir.

     Birliğimiz  tarafından  hazırlanan   bu  kitapçığımızda, uygulanmakta olan Devlet Desteklerine İlişkin özet bilgiler ve be desteklere ilişkin karar ve tebliğlerin yer altığı Resmi Gazete tarih ve sayıları ile bu desteklerin uygulayıcı kuruluşlarının isimleri verilecektir. Ayrıca bu kitapçığın sonunda bu kurumların adres, telefon ve faksları ile internet ve e-posta adresleri  de verilecekti

II.YATIRIMLARA YÖNELİK DESTEKLER

      Bu teşvikler 3 ana başlık altında ele alınacaktır.

      1. Genel Yatırım Destekleri
      2. KOBİ Yatırımlarına Yönelik Destekler.
      3. Bölgesel Yatırım Destekleri.

II.1. Genel Yatırım Destekleri

       Bu Teşviklere ilişkin karar ve tebliğlerin yer aldığı Resmi Gazeteler ;
18.01.2001 tarih ve 24291 sayılı Resmi Gazete, 21.12.2000 tarih ve 2000/1821 sayılı karar.
18.02.2001 tarih ve 24291 sayılı Resmi Gazete, 2001/1 no'lu Tebliğ.
23 Mart 2001 tarih ve 24351 sayılı Resmi Gazete, 2001/1 no'lu Genelge.

II.1.1- Teşvik Belgesi Müracaat Usülleri :       

       A- Yatırımın Teşvik Belgesine Bağlanması : 

      Bir yatırımın teşvik belgesine bağlanabilmesi için, asgari sabit yatırım tutarının;

      a) Kalkınmada öncelikli yörelerde gerçekleştirilecek yatırımlarda 200 milyar TL.,
      b) Normal yörelerde gerçekleştirilecek yatırımlarda 400 milyar TL.,
      c) Gelişmiş yörelerde gerçekleştirilecek yatırımlarda 600 milyar TL. olması gerekmektedir.

      Finansal kiralama şirketlerinin finansal kiralamaya konu teşvik belgesini müracaatlarında aranacak asgari sabit yatırım tutarı ise yukarıda belirtilen miktarların % 25'i kadardır.

      B- Teşvik Belgesi Düzenleme Usulleri :    

       a) Yabancı sermayeli şirketler ve şubelerce gerçekleştirilecek bütün yatırımlar için Müsteşarlık Yabancı Sermaye Genel Müdürlüğü'ne
       b) 2 trilyon TL.nın  altındaki  Ek 1'de belirtilen imalat ve  tarımsal sanayi yatırımları için bu Tebliğin istinat ettiği Karar'ın 5.maddesi gereğince       31/07/2001 tarihine kadar Müsteşarlık Teşvik Uygulama Genel Müdürlüğü'ne,  01  Ağustos  2001  tarihinden  itibaren  yatırımın  yapılacağı  ildeki sanayi odalarına (Adana, Ankara, Balıkesir, Denizli, EBSO, Eskişehir, Gaziantep, İstanbul, Kayseri, Kocaeli, Konya) ve gerektiğinde Müsteşarlığın bağlı bulunduğu Devlet Bakanlığınca yayımlanacak genelgelerle belirlenen ilgili Odalara,
        c) Diğüer yatırımlar için ise Müsteşarlık Teşvik ve Uygulama Genel Müdürlüğüne müracaat edilir.

       C- Teşvik Belgesi Müracaatında Aranacak Belgeler : 

        Teşvik  belgesi  düzenlenebilmesi  için  yapılacak  müracaatta;  Tebliğin  Ek 3'te belirtilen "Yatırım Bilgi Formu"na uygun olarak hazırlanmış bir nüshası ile Finansal kiralama şirketlerinin finansal kiralamaya yönelik yatırımları dahil, tüm yatırımlar için,

        a) Müsteşarlığa yapılacak müracaatlarda : 
Kalkınmada öncelikli yörelerde gerçekleştirilecek yatırımlarda 200 milyon TL.,
Normal yörelerde yapılacak sabit yatırım tutarı 2 trilyon TL.sının altındaki yatırımlarda 400 milyon TL.,
Gelişmiş yörelerde yapılacak sabit yatırım tutarı 2 trilyon TL.sının altındaki yatırımlarda 600 milyon TL.,
Gelişmiş ve normal yörelerde yapılacak sabit yatırım tutarı 2 trilyon TL.üzerindeki yatırımlarda 2 milyar TL.,

        Tutarındaki meblağın T.C.Merkez Bankası nezdindeki Fon'a yatırıldığına dair makbuz suretinin,

        b) Odalara yapılacak müracaatlarda :
Kalkınmada öncelikli yörelerde yapılacak yatırımlarda 100 milyon TL.,
Normal yörelerde yapılacak yatırımlarda 300 milyon TL.,
Gelişmiş yörelerde yapılacak yatırımlarda 500 milyon TL.,

        Tutarındaki meblağın T.C.Merkez Bankası nezdindeki Fon'a yatırıldığına dair makbuz sureti be tutarlara ilave olarak 100 milyon TL.tutarındaki meblağın ise Odanın hesabına yatırıldığını gösterir makbuz suretinin ibrazı gerekmektedir.
        Bunların  yanı  sıra  Tebliğin 6.maddesinde  Odalara  yapılacak müracaatlar bölümünde belirtilen diğer yükümlülüklerin de  yerine  getirilmesi gerekmektedir.

        D-  Teşvik Belgesi Müracaatının Değerlendirilmesi :

        Teşvik  belgesine  bağlanması  talep  edilen 2 Trilyon TL.nın  üzerindeki  imalat  ve tarımsal sanayi yatırımları ve diğer yatırımlara ait projelerin, makro ekonomik politikalar, arz-talep dengesi, sektörel, mali ve teknik yönden Müsteşarlıkça yapılacak değerlendirme sonucunda uygun bulunması halinde, yatırıma ait teşvik belgesi, eki döviz ve kredi kullanım formu, ithal ve yerli makine ve teçhizat listeleri Müsteşarlıkça onaylanır.

        Yabancı  sermayeli   yatırımlar ile  fon  kaynaklı  krediden  yararlanabilecek  yatırımlar  hariç, aynı  Tebliğ  ile  görevlendirilen Adana, Ankara, Balıkesir,  Denizli,  EBSO  (İzmir),  Eskişehir,  Gaziantep,  İstanbul,  Kayseri  Kocaeli  ve  Konya  Sanayi  Odalarının  bulunduğu  illerde yapılacak 2 Trilyon TL.nın  altındaki  imalat ve tarımsal sanayi yatırımları için yatırımcıların müracaatları, yatırımın bulunduğu Oda tarafından değerlendirilir.

II.1.2- Destek Unsurlarında Bölgesel Ayırım :

Gelişmiş Yöreler :  İstanbul ve Kocaeli il sınırları ile Ankara, İzmir, Bursa, Adana ve Antalya Büyükşehir Belediye sınırları dahil.

Kalkınmada Öncelikli YörelerAdıyaman,  Ağrı,  Aksaray,  Amasya,  Ardahan,  Artvin, Bartın,  Batman,  Bayburt,  Bingöl, Bitlis, Çanakkale (Bozcaada,Gökçeada ilçeleri),  Çankırı,  Çorum, Diyarbakır,  Elazığ,  Erzincan,  Erzurum,  Giresun, Gümüşhane, Hakkari, Iğdır, Kahramanmaraş, Karabük, Karaman, Kars, Kastamonu, Kırıkkale, Kırşehir, Kilis, Malatya, Mardin, Muş, Nevşehir, Niğde, Ordu, Osmaniye, Rize, Samsun, Siirt, Sinop, Sivas, Şanlıurfa, Şırnak, Tokat, Trabzon, Tunceli, Van, Yozgat ve Zonguldak (50 il).

Normal Yöreler :  Gelişmiş ve Kalkınmada Öncelikli yörelerin dışında kalan yörelerdir.

II.1.3- Destek Unsurlarından Yararlanacak Yatırımlar :

       Kalkınmada  öncelikli  yörelerde  ve  normal  yörelerde  gerçekleştirilecek  yatırımlar,  gelişmiş  yörelerde  gerçekleştirilecek aşağıda belirtilen Organize  Sanayi  Bölgelerinde  (özel  organize  sanayi  bölgeleri  ve  küçük  sanayi  sitelerinden  oluşan  organize  küçük  sanayi   bölgeleri   dahil) gerçekleştirilecek yatırımlar, bu tebliğin 14.maddesinde yer alan destek unsurlarından yararlandırılabilir.

      Ayrıca, serbest bölgeler yapılacak;

a) Araştırma Araştırma-Geliştirme yatırımları,
b) Çevre korumaya yönelik yatırımlar,
c) Bilim  ve  Teknoloji  Yüksek  Kurulu  veya  Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu (TUBİTAK) tarafından belirlenen öncelikli teknoloji  
    alanındaki yatırımlarıdır.
d) Bölgesel gelişmeye yönelik yatırımlar kapsamında değerlendirilen yatırımlar kapsamında değerlendirilen yatırımlar için sadece Fon kaynaklı kredi 
    desteğini içeren teşvik belgesi düzenlenebilir.
          Gelişmiş  yörelerde  komple  yeni,  entegrasyon  ve  ürün  çeşitlendirmesine  yönelik  yatırımları  için  teşvik belgesi düzenlenmez. Ancak, bu 
    yörelerde tebliğin12.maddesinde belirlenen konularda yapılacak yatırımlarda, bütün yatırım cinsleri için teşvik belgesi düzenlenebilir.
          Ayrıca,  2001/1821  kararın  uygulanmasına  ilişkin 2001/1 sayılı tebliğin 12.maddesine istinaden, 23 Mart 2001 tarih ve 24351 sayılı Resmi 
Gazete'de yayınlanan 2001/1 no.lu Genelge ile ilave edilen yatırım konuları için de teşvik belgesi düzenlenebilir.
          Bu tebliğin istinat ettiği karar kapsamında yatırımlar için uygulanacak yatırım indirimi oranları, tebliğin 20 maddesinde belirtilen oranlardadır.

II.1.4- Yatırımın Tanımı : 

         Teşvik belgesi kapsamında yapılacak yatırımlar; komple yeni yatırım, tevsi, modernizasyon, yenileme, kalite düzeltme, dar boğaz giderme, tamamlama, entegrasyon ve ürün çeşitlendirmesi çerçevesinde değerlendirilir.

II.1.5- Yatırımlara Sağlanacak Destek Unsurları :

       a) Gümrük Vergisi ve Toplu Konut Vergisi Fonu istisnası,
       b) Yatırım indirimi,
       c) Katma Değer Vergisi istisnası,
       d) Vergi, resim ve harç istisnası,
       e) Fon'dan kredi tahsisi'dir.

II.1.6- Fondan Kredi Tahsisi :

       Fondan Kredi Tahsisi esas olarak 7 ana başlıktaki yatırımlar için söz konusudur. Bunlar; Araştırma-Geliştirme (Ar-Ge), Teknopark yatırımları,
Teknoparklarda yapılacak yatırımlar, Çevre korumaya yönelik yatırımlar, Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu veya TUBİTAK tarafından belirlenen
öncelikli teknoloji alanındaki yatırımlar, Bölgesel gelişmeye yönelik yatırımlar ve Organize Sanayi Bölgelerine taşınacak yatırımlardır.

a) Ar-Ge Yatırımı : Yeni bir ürün geliştirilmesi, ürün kalite ve standardının yükseltilmesi, maliyet düşürücü ve standart yükseltici yeni bir teknolojinin
ülke şartlarına uyumunun sağlanması amacıyla yapılan araştırma ve geliştirme çalışmalarıyla, bu tür faaliyet sonuçlarının faydalı araç, gereç, malzeme,
ürün, yöntem, sistem ve üretim tekniklerine dönüştürülmesi, mevcutların teknolojik açından iyileştirilmesi ve teknoloji uyarlanması için bilimsel esaslara uygun olarak yapılan ve her aşaması belirlenmiş araştırma ve geliştirme çalışmaları için gerçekleştirilecek yatırımları,

b) Teknopark Yatırım : Yüksek/İleri teknoloji kullanan veya yeni teknolojilere yönelik küçük ya da orta ölçekli firmaların, belirli bir üniversite ya da araştırma kurumunun olanaklarından yararlanarak teknolojik bir buluşu; ticari bir ürün, yöntem veya hizmet haline dönüştürmek için faaliyet gösterdikleri (ve bu yolla bölgenin kalkınmasına katkıda bulundukları) aynı üniversite ya da araştırma kurumunun imkanlarından yararlanacak ölçüde yakınında kurulan site yatırımlarını,

c) Teknoparklarda Yapılacak Yatırımlar : Teknopark yönetimince teknoparklarda gerçekleştirilmesine izin verilen yatırımlar,

d) Çevre Korumaya Yönelik Yatırımlar : Sıcak bir nokta olarak belirlenmiş acil önlem gerektiren çevre kirliliklerinin giderilmesi dahil üretim için hammadde ithalatı gerektirmeyen katı, sıvı, gaz, tehlikeli atık ve benzeri yurt içindeki her türlü atığın toplanması, geri kazanolması, arıtılması ve bertaraf edilmesine ilişkin teknolojilere ilaveten çevre kirliliği yaratabilecek durumları önlemeye ve doğal kaynakların rasyonel kullanımına yönelik "temiz ürün teknolojileri", "temiz ürünler üreten teknolojiler", "temiz biyoteknoloji", "temiz enerji enerji teknolojileri", "sürdürülebilir tarım teknolojileri" gibi çevre ile uyumlu teknolojiler konusundaki yatırımları,

e) Öncelikli Teknoloji Alanlarındaki Yatırımlar :  Bilim ve Teknoloji Yüksek Kurulu veya TUBİTAK tarafından belirlenen yatırımları,

f) Bölgesel Gelişmeye Yönelik Yatırımlar : Batman, Bingöl, Bitlis,Diyarbakır, Hakkari, Hatay, Kars, Mardin, Muş, Siirt, Şırnak, Tunceli ve Van illerinde yapılan asgari sabit yatırım tutarı 3 Trilyon TL.sı (bu değer teşvik belgesinin ilk düzenlenişi sırasında belgede yer alan değer olup, daha sonra yapılacak revize nedeniyle bu değere ulaşılmış olması, yatırımın bölgesel gelişmeye yönelik yatırım sayılmasını gerektirmez) olan en az 75 kişilik istihdam sağlamaya yönelik, komple yeni yatırımları (her türlü tekstil, terbiye ve konfeksiyon yatırımları, entegre olmayan hayvancılık yatırımları ile ulaştırma yatırımları hariç),

g) Organize Sanayi Bölgesine Taşınacak Yatırımlar : Gelişmiş yörelerdeki mevcut yatırımlardan, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı'nca belirlenen gelişmiş veya diğer yörelerdeki  Organize Sanayi Bölgelerine ( Özel Organize Sanayi Bölgeleri dahil) veya küçük sanayi sitelerinden oluşan Organize Küçük Sanayi Bölgelerine taşınacak yatırımları ifade eder.

1. Kredinin Kapsamı :

a) Ar-Ge yatırımlarında; münhasıran araştırma ve geliştirme faaliyeti için kullanılan makine ve teçhizat ile yazılım giderleri,
b) Teknopark yatırımlarında; Teknopark hizmetlerinin görülebilmesi için gerekli makine ve teçhizat ile bina - inşaat giderleri,
c) Teknoparklarda yapılacak yatırımlarda gerekli makine ve teçhizat ile yazılım giderleri,
d) Çevre Yatırımlarında; münhasıran çevre yatırımı için gerekli bina - inşaat ve makine ve teçhizat giderleri,
e) Öncelikli teknoloji alanlarındaki yatırımlarda, makine ve teçhizat giderleri,
f) Bölgesel gelişmeye yönelik yatırımlarda faizsiz sabit yatırım tutarının % 30'u,
g) Organize Sanayi Bölgelerine taşınacak yatırımlarda söküm, nakliye ve montaj giderleri,
         Fon kaynaklarından kredilendirilebilir. Bu kapsamda kredilendirilecek makine ve teçhizatın yeni olması gerekmektedir.

2. Fon Kaynaklı Kredi Miktarı, Faiz Oranları ve Ödeme Şekli :

        Fon kaynaklı kredi kapsamında yer alan yatırımların, bölgesel gelişmeye yönelik yatırımlar hariç, yukarıda belirtilen harcamalarının en fazla % 50'sine kadar olan kısmı fon'un imkanları, çerçevesinde kredilendirilebilir.Ancak her proje için fon kaynaklarından  tahsis edilebilecek kredi miktarı 250 Milyar TL.sını geçemez.
        Yukarıda belirtilen yatırımlar için tahsis edilecek krediler, 1 yıl ödemesiz, toplam 5 yıl vadeli olup, ödemesiz dönemin bitiminden başlamak üzere 6'şar aylık eşit taksitler halinde  geri alınır.
        Bölgesel gelişmeye yönelik yatırımlarda kullanılabilecek azami kredi miktarı 4,5 Trilyon TL.sını geçememek üzere, faizsiz sabit yatırım tutarının % 30'udur.
        Bölgesel gelişmeye yönelik yatırımlar kapsamında tahsis edilecek kredilerde ise 3 yıl ödemesiz toplam 6 yıl vadeli olup, ödemesiz dönemin bitiminden başlamak üzere altışar aylık eşit taksitler halinde geri alınır.
        Fon kaynaklı krediye uygulamakla görevlendirilmiş Bankalarla yapılacak değerlendirme çerçevesinde tahsis edilecek kredinin bölgesel gelişmeye yönelik yatırımlarda % 25'i, diğer yatırımlarda ise azami % 50'si avans olarak verilebilir.

3. Fon Kaynaklı Krediyi Kullandıracak Bankalar ve Sorumlulukları :

        Bölgesel gelişmeye yönelik yatırımlarda, A.Ş. statüsündeki firmalar için Türkiye Kalkınma Bankası A.Ş. (TKB), diğer firmalar için Türkiye Halk Bankası A.O., diğer yatırımlar için de Türkiye Sınai Kalkınma Bankası ve Türkiye Sınai Yatırım Bankası aracılığıyla kullandırılır.

II.1.7- Yatırım Finansmanında Özkaynak Oranları :

        Teşvik belgesi kapsamındaki yatırımların finansmanında uygulanabilecek asgari özkaynak oranları aşağıda belirtilmiştir.

a) Norma yörelerde ve gelişmiş yörelerde yapılacak yatırımlarda % 40,
b) Kalkınmada öncelikli yörelerde yapılacak yatırımlarda % 20,
c) RO-RO taşımacılığı, havayolu kargo taşımacılığı yatırımlarında % 20,
d) Gemi ithali ve uçak ithali yatırımlarında  % 10
        Teşvik belgesi kapsamındaki dış kredi, döviz kredisi veya fon kaynaklı kredi dahil, iç kredi ile birlikte dış kredi ve/veya döviz kredisi kullanılması halinde özkaynak oranları % 20'ye kadar indirilebilir.
        Ayrıca,
a) Tersane, gemi inşa ve yat inşa yatırımlarında,
b) Finansal kiralama şirketlerinin yapacakları kiralama yatırımlarında,
c) Yap-işlet veya yap-işlet-devret modeli çerçevesinde gerçekleştirilecek yatırımlarda,
d) Kamu kurum ve kuruluşlarının yapacakları yatırımlarda, bu sınırlara bağlı kalınmaz.
        Yeniden değerlendirme fonu, sermaye artışlarında özkaynak olarak kabul edilmez.

II.2- KOBİ Yatırımlarına Yönelik Destekler :

      KOBİ Yatırımlarına Yönelik Desteklere ilişkin karar ve tebliğlerin yer aldığı Resmi Gazete :

18.01.2001 tarih ve 24291 sayılı Resmi Gazete, 21.12.200 tarih ve 2000/1822 sayılı Karar.

18.02.2001 tarih ve 24322 sayılı Resmi Gazete, 2001/1 No.lu Tebliğ.

II.2.1- Kapsam :

a) İmalat (çırçır ve entegre olmayan paketleme yatırımları hariç).
b) Tarımsal sanayi (tarım ürünlerini işleyerek değerlendiren ve/veya pazara hazırlamaya yönelik faaliyette bulunan her türlü tarım işletmeleri ile soğuk  hava depoları dahil)
c) Turizm (konaklama dahil)
d) Eğitim
e) Sağlık
f) Madencilik
g) Yazılım geliştirme
    yatırımlarına yönelik faaliyetleri kapsar.
    Ayrıca bu tebliğin istinat ettiği Karar çerçevesinde;

a) İmalat ve Tarımsal Sanayi sektöründe faaliyette bulunan işletmelerden; Kanuni defter kayıtlarında arsa ve bina hariç, makine ve teçhizat, tesis, taşıt araç ve gereçleri, döşeme ve demirbaşları toplamının net tutarı 400 Milyar TL.sını aşmayan;

    1) 50 ile 250 işçi çalıştıran orta ölçekli,
    2) 10 ile 49 işçi çalıştıran küçük ölçekli,
    3) 1 ile 9 işçi çalıştıran mikro ölçekli, işletmelerin yatırımları.

b) Çanakkale il sınırlarının güneyi ile İçel il sınırlarının doğusu arasında kalan 3 km.derinliğindeki kıyı şeridi ev Nevşehir ilinde Merkez, Ürgüp ve        Avanos ilçe sınırları dışında yapılacak turizm yatırımları (konaklama tesisleri) ile mevcut konaklama tesislerinin  modernizasyon yatırımları,
c) Kalkınmada öncelikli yörelerde sağlık alanında yapılacak yatırımlar,
d) Kalkınmada öncelikli yörelerde yapılacak eğitim yatırımları ile gelişmiş ve normal yörelerde yapılacak ilk ve orta eğitim yatırımlarına ait tevsi ve modernizasyon yatırımları,
e) Madencilikle iştigal eden işletmelerin, istihraç işleme veya zenginleştirme yatırımları,
f) Yazılım geliştirme yatırımları, KOBİ yatırımları olarak nitelendirilir.

II.2.3- Destek Unsurlarında Bölgesel Ayırım :

      Destek unsurlarının uygulanması ile ilgili bölgesel ayırım, yukarıda "II.1.2" bölümünde belirtilmiştir.

II.2.4- KOBİ Yatırımlarına Uygulanacak Destek Unsurları :

1) Gümrük Vergisi ve Toplu Konut Fonu istisnası,
2) Yatırım İndirimi,

     Organize Sanayi Bölgelerinde, kalkınmada öncelikli yörelerde, normal yörelerde yapılacak yatırımlarda % 100 gelişmiş yörelerde (Ar-Ge yatırımlar, çevre korumaya yönelik yatırımlar, turizm (konaklama tesisi), eğitim, madencilik, yazılım geliştirme, teknoparklarda yapılacak yatırımlar, küçük sanayi sitelerinde yapılacak yatırımlar ile küçük sanayi sitelerinden oluşan organize küçük sanayi bölgeleri) yapılacak yatırımlarda % 100 ve gelişmiş yörelerde yapılacak diğer yatırımlarda % 60 oranında yatırım indirimi uygulanır.

3) Katma Değer Vergisi (KDV) istisnası,
4) Vergi, resim ve harç istsinası,

     03.12.1988 tarihli ve 3505 Kanunun geçici 2.maddesine göre KOBİ'lerin yatırımı tamalamasını müteakip 2 yıl içinde 1.000 USD tutarında ihracaat yapacağına dair aracı Bankaya taahhütte bulunulması kaydiyle ilgili mevzuat çerçevesinde vergi, resim ve harç istisnasından yararlandırılır.

5) Fon'dan kredi tahsisi. (Bu konu yukarıda geçen II.2.2 bölümünde açıklanmıştır.)

II.2.5- Destek Unsurlarından Yararlanma :

       Destek unsurlarından yararlanabilmek için KOBİ teşvik belgesine konu bina inşaat, makine ve teçhizat harcamaları ile azami üç aylık hammadde ve işletme malzemesi teminine yönelik yatırımın, 400 milyar TL.sını aşmaması gerekir.
       Bina inşaat harcamaları, sabit yatırımın % 20'sini geçmemek kaydiyle, sadece turizm (konaklama tesisleri), eğitim ve sağlık yatırımlarında öngörülebilir.

II.2.6- Müracaatta Aranan Belgeler :

       Aracı bankalara yapılacak KOBİ teşvik belgesine ilişkin müracaatlarda;

a)Turizm yatırımlarında, Turizm Bakanlığından alınacak Turizm yatırım Belgesi ve/veya işletme belgelerinin,
b) Sağlık yatırımlarında, Sağlık Bakanlığından alınacak izin veya görüş belgesinin,
c) Eğitim yatırımlarında, Milli Eğitim Bakanlığından alınacak izin belgesinin,
d) İstihraca yönelik madencilik yatırımlarında, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden İşleri Genel Müdürlüğünden alınacak İşletme Ruhsatı ve izni veya onaylanmış işletme ruhsatlı sahaya ait rödövans sözleşmesinin,
e) Tersane yatırımlarında, Denizcilik Müsteşarlığından alınacak uygun görüş yazısının,
f) Su dolum tesisleri yatırımlarında, kaynak suyunun yatırımcıya tahsis edildiğine dair ilgili merciden alınacak yazı ile Sağlık Bakanlığından alınacak kaynak suyunun içilebilir nitelikte olduğunu teşvik eden yazının,
g) Su ürünleri yetiştiriciliğine yönelik yatırımlarda, Tarım ve Köyişleri Bakanlığından alınacak izin yazısının, ibraz edilmesi gerekmektedir.
         KOBİ teşvik belgesine ilişkin talebin Müsteşarlıkça uygun görülmesi halinde, gelişmiş ve normal yörelerde yapılacak yatırımlarda 100 Milyon TL.sının, kalkınmada öncelikli yörelerde yapılacak yatırımlarda ise 50 Milyon TL.sının, T.C.Merkez Bankası nezdindeki Fon'a irad kaydedilmek üzere yatırılması ve makbuz suretinin aracı bankaya ibraz edilmesi gerekmektedir.

II.2.7- Başvuru Mercii :

       Yatırımcı tarafından ilk başvuru,

a) Anonim şirketlerde gerçekleştirilecek turizm (konaklama tesisi), eğitim, sağlık ve tarımsal sanayi yatırımları için Türkiye Kalkınma Bankasının,
b) İmalat, madencilik ve yazılım geliştirme yatırımları ile anonim şirket dışındaki diğer gerçek veya tüzel kişilerce gerçekleştirilecek turizm (konaklama tesisi), eğitim, sağlık ve tarımsal sanayi yatırımları için Türkiye Halk Bankası, Türkiye Sınai Kalkınma Bankası, ve Sınai Yatırım Bankasının, ilgili birim ve şubelerine yapılır.

II.2.8- Aracı Bankaların Sorumluluğu ve Yatırımın Süresi :

       Yatırımın gerçekleşmesi ile ilgili takip, kontrol ve sorumluluk aracı bankalara aittir.
       KOBİ teşvik belgesinde bina inşaat harcaması öngörülen yatırımlara en fazla 2 yıl, diğer yatırımlara ise 1 yıl süre verilir. Verilen süre içinde tamamlanamayan yatırımlarla ilgili olarak bir defaya mahsus olmak üzere aracı bankalar tarafından 12 ay'ı geçmeyen ek süre verilebilir.

II.2.9- KOBİ'lere Fon'dan Kredi Tahsisi :

A. Fon'dan Kredi Tahsisinin şartalrı.
     Fon kaynaklı krediler;

a) Makine ve teçhizat alımı için yatırım kredisi,
b) Hammadde ve işletme malzemesine yönelik olarak işletme kredisi, olarak kullandırılır.
        Turizm, eğitim ve sağlık yatırımlarında makine ve teçhizat ile birlikte bina inşaat harcamaları da sabit yatırıma dahil olup, bu miktar toplam sabit yatırımın % 20'sini geçmez. Ayrıca, bu yatırım konularında tesisat ve tefriş harcamaları da yatırım harcaması olarak kabul edilir.
        Fon'dan imalat ve tarımsal sanayi sektörlerinde yapılacak yatırımlar için faizsiz sabit yatırım tutarının aşağıda belirtilen oranlarında yatırım kredisi tahsis edilebilir.

Kalkınmada Öncelikli Yöre Normal Yöre Gelişmiş Yöre
Mikro Ölçekli İşletmeler % 60 % 50 % 40
Küçük Ölçekli İşletmeler % 50 % 40 % 30
Orta Ölçekli İşletmeler % 40 % 30 % 20

       Araştırma-geliştirme yatırımları, çevre korumaya yönelik yatırımlar, teknoparklarda yapılacak yatırımlar ve organize sanayi bölgelerinde (özel organize sanayi bölgeleri ve küçük sanayi sitelerinde oluşan organize sanayi bölgeleri dahil) gerçekleştirilecek yatırımlar için yukarıda belirtilen oranlara 10 puan ilave edilir.
       Ayrıca imalat ve tarımsal sanayi dışında diğer KOBİ yatırımlarına tahsis edilecek kredi miktarının tespitinde, faizsiz toplam sabit yatırım tutarının;

a) Turizm yatırımları (konaklama tesisleri) ve yazılım geliştirme yatırımları için;

Kalkınmada öncelikli yörelerde yapılacak yatırımlarda % 40'ı

Normal yörelerde yapılacak yatırımlarda % 30'u

Gelişmiş yörelerde yapılacak yatırımlarda % 20'si

b) Eğitim yatırımları için;

Kalkınmada öncelikli yörelerde yapılacak yatırımlarda % 50'si

Normal yörelerde yapılacak yatırımlarda % 40'ı

Gelişmiş yörelerde yapılacak yatırımlarda % 30'u

c) Sağlık yatırımları ve madencilik yatırımlarında % 60'ı dikkate alınır.
        Fon'dan öngörülen yatırım kredisi miktarı 200 Milyar TL.sını geçemez.
        Yatırım kredisi ile birlikte işletme kredisi talep edilmesi; üç aylık işletme sermayesi ihtiyacını  geçmemek kaydiyle hammadde ve işletme malzemesi ihtiyacının karşılanabilmesini teminen, faizsiz sabit yatırım tutarının % 20'sine kadar işletme kredisi tahsis edilebilir. Bu miktar 80 Milyar TL.sını geçemez.
        Sadece işletme kredisi kullandırılması halinde ise Fon'dan tahsis edebilecek azami kredi miktarı, üç aylık işletme sermayesi ihtiyacını geçmemek kaydıyla, 35 Milyar Tl.sıdır.
        KOBİ işletmelerinde toplam sabit yatırımın;

a) Gelişmiş ve normal yörelerde en az % 30'unun,
b) Kalkınmada öncelikli yörelerde en az % 20'sinin, Özkaynaklardan karşılanması gerekmektedir.

B. Fondan Kullandırılan Kredilerin Vadesi, Faiz Oranları ve Geri Ödemesi.

       KOBİ'lere Fon kaynaklarından kullandırılan yatırım kredilerinin faiz oranları;

a) Kalkınmada öncelikli yörelerde yapılacak yatırımlarda % 10,
b) Diğer yörelerde yapılacak yatırımlarda % 15'tir.
       İşletme kredilerine uygulanacak faiz oranları ise;

a) Kalkınmada öncelikli yörelerde yapılacak yatırımlarda % 15,
b) Diğer yörelerde yapılacak yatırımlarda % 25'tir.
       KOBİ'lere kullandırılacak Fon kaynaklı yatırım kredilerinde 1 yıl ödemesiz dönem olmak üzere vade azami 4 yıl, işletme kredilerinde 2 yıldır.
       Fon kaynaklı işletme kredisinin anapara taksitleri kullandırıldığı tarihten itibaren 6 ay sonra başlamak suretiyle, altışar aylık dönemler halinde 4 eşit taksitte ödenir. Faiz ödemeleri ise anapara taksitleri ile birlikte tahakkuk ettirilerek tahsil edilir.

II.2.10- Serbest Bölgelerde Yapılacak Yatırımlar :

       KOBİ'lerin serbest bölgelerde sadece imalat sektöründe yapacakları yatırımları için KOBİ teşvik belgesi düzenlenebilir. Bu yatırımlar için faizsiz sabit yatırımın;

a) Mikro ölçekli işletmeler için % 40
b) Küçük ölçekli işletmeler için % 30
c) Orta ölçekli işletmeler için % 20,

oranlarında yatırım kredisi öngörülmektedir.

II.2.11 - Kredi Garanti Kuruluşlarınca Garanti Altına Alınan Krediler :

       Kredi garanti kuruluşlarınca KOBİ teşvik belgeli yatırımlarla  ilgili  olarak  bir  takvim  yılı içinde verilen toplam teminatın % 10'unu geçmemek kaydıyla, kredi garanti kuruluşların bu surede KOBİ Teşvik Belgeli yatırımlar için üstlendikleri garanti/kefalet nedeniyle bankalara ödemek zorunda kaldıkları toplam tazmin tutarlarının % 50'sı fondan karşılanabilir.
       Kredi garanti kuruluşları fondan aktarılan tutarları, sadece teminat sorumluluk fonu hesaplarında kullanmak zorundadır. Bu Tebliğ hükümleri, kredi garanti kuruluşlarının azami % 80 oranında garantör/kefil oldukları KOBİ teşvik belgesi kapsamındaki krediler için uygulanır.

II.2.12- KOBİ Yatırımlarına Ortaklık Şirketlerinin Yatırımları :

       KOBİ yatırımlarına ortaklık şirketlerine, bi önceki yılda KOBİ'lere iştirak edilen toplam sermaye payının % 20'sini geçmemek kaydiyla, aracı bankalar kanalıyla Fon'dan kredi kullandırılabilir. Şirketlerin bu krediden yararlanabilmeleri için;

a) Toplam sermaye katkısının ödenmiş sermayenin 3 katını geçmemesi,
b) Sermaye katkısının KOBİ'lerin sabit yatırımın projeleri için yapılması ve KOBİ'lerde sermayenin en fazla % 25'i kadar olması,
c) KOBİ'lere sermaye payı konulmak suretiyle oluşturulacak ortaklığın en geç 10 yıl içinde sona ereceğine dair aracı bankaya taahhütte bulunulması,
d) KOBİ ile borç alacak ilişkisine girilmemesi, gerekmektedir.

         KOBİ yatırımlarına ortaklık şirketlerinin kullanabilecekleri azami kredi miktarı bir takvim yılı içinde 600 Milyar TL.sıdır.
         Kullandırılabilecek kredi 4 yıl vadeli olup, anapara ve faiz ödemeleri 6'şar aylık dönemler halinde yapışır. Bu kredinin faiz oranı % 15'tir.

II.3- Bölgesel Teşvikler

II.3.1- Yarım Kalmış İşletme Sermayesi Yetersizliği Nedeniyle İşletmeye Geçememiş veya Kısmen Geçmiş Yatırımların Ekonomiye   Kazandırlıması.

23.03.2001 Tarih ve 24296 sayılı Resmi Gazete, 2001/1 sayılı Tebliğ.

II.3.1.1- Amaç ve Kapsam :

       Bu Tebliğ 22.11.2000 tarih ve 2000/1721 sayılı Bakanlar Kurulu Karar'ına istinaden; imalat sanayi (çırçır ve paketleme yatırımları hariç), tarımsal sanayi (soğuk hava depoları), sağlık, eğitim ve turizm (sadece konaklama tesisleri) yatırımlarının teşviki, üretim ve istihdamın artırılması, işletmede olanların; Pazar paylarını koruyabilmeleri, artırabilmeleri, hayatiyetlerini sürdürebilmeleri ve yeni teknolojilere ayak uydurabilmeleri için yatırım ve işletme sermayesi ihtiyaçlarının karşılanmasını teminen kullandırılacak düşük faizli kredileri kapsamaktadır.

II.3.1.2- Yatırımın Yapılabileceği Yöreler :

       Adıyaman, Ağrı, Ardahan, Bayburt, Batman, Bingöl, Bitlis, Diyarbakır, Elazığ, Erzincan, Erzurum, Gümüşhane, Hakkari, Hatay, Iğdır, Kars, Mardin, Muş, Ordu, Siirt, Sivas, Şanlıurfa, Şırnak, Tunceli, Van ve Yozgat illeridir.

II.3.1.3- Uygulama Esasları :

       Bu Tebliğde öngörülen amacın gerçekleştirilmesini teminen, Fon'dan yatırım ve/veya işletme kredisi tahsis edilebilmesi için;
       Yatırımın,

a) Yukarıda adı geçen illerde bulunması,
b) İmalat sanayi (çırçır ve paketleme yatırımları hariç), tarımsal sanayi (soğuk hava depoları dahil), sağlık, eğitim ve turizm (sadece konaklama tesisleri) sektörlerine ilişkin konularda olması,
c) Sağlık yatırımlarında Sağlık Bakanlığından, Eğitim yatırımlarında Milli Eğitim Bakanlığından izin belgesi, turizm (sadece konaklama tesisleri) yatırımlarında Turizm Bakanlığından turizm yatırım belgesi ve/veya işletme belgelerinin alınmış olması,
d) İnceleme tarihi itibarıyla aracı Bankaca hesaplanacak toplam sabit yatırımın fiziki gerçekleşme oranının asgari % 50 olması,
e) Fiziki olarak gerçekleştirilmiş sabit yatırımın (yeniden değerlendirilmiş tutarları da dikkate alınarak) özkaynaklarda karşılanmış kısmının; yatırımın teşvik belgeli olması halinde teşvik belgesinin istinat ettiği Kararnamede öngörülen asgari özkaynak oranında, teşvik belgesiz olması halinde ise asgari % 30 olması,
f) Krediden yararlanabilmek için yatırımcının 30/06/2001 tarihine kadar aracı bankaya müracaat etmesi, gerekmektedir.

II.3.1.4- Kredi Kullandırma Esasları :

       Yukarıda belirtilen şartları haiz yatırımlara, Fon'dan 450 Milyar TL.sını geçmemek üzere yatırım ve/veya aracı banka tarafından işletme kredisi tahsis edilebilir. Bu tür yatırımlarda, yatırım kredisi ve işletme kredisi ayrı ayrı kullandırılabileceği gibi birlikte de kullandırılabilir.
       Aracı Banka kredinin % 40'ını avans olarak kullandırılabilir. Avans kapatma süresi işletme kredilerinde azami 2 ay, yatırım kredilerinde ise azami 4 yıldır.
       Fon kaynaklarından kullandırılacak yatırım kredileri 2 yıl ödemesiz toplam 5 yıl vadeli olup, 7 eşit taksit halinde, işletme kredilerinde ise 1 yıl ödemesiz toplam 3 yıl vadeli olup, 5 eşit taksitte halinde geri ödenir.
       Yatırım kredilerinin yıllık faiz oranı % 10, işletme kredilerinin de % 15'dir. Faiz, ödemesiz dönem dahil her 6 ayda bir tahakkuk ettirilerek tahsil edilir.

II.3.1.5- Başvuru Mercii :

       Anonim şirket statüsündeki müracaatlarını Türkiye Kalkınma Bankasına, diğer firmalarda Türkiye Vakıflar Bankasına yapmaları gerekmektedir.

III.İHRACAAT YÖNELİK DESTEKLER

       Bu desteklerin çoğu Küçük ve Orta Boy İşletmeler (KOBİ) ve Sektörel Dış Ticaret Şirketleri (SDŞ)'ne yöneliktir. Kanun dahilinde KOBİ ve SDŞ'lerin tanımları :

KOBİ Tanımı : İmalat sanayi sektöründe faaliyette bulunan, 1 ila 200 arasında işçi çalıştırdığı, bağlı olduğu meslek kuruluşlarınca onaylanan, gerçek usulde  defter tutan,arsa ve bina hariç, mevcut sermaye tutarı bilanço net değeri itibariyle iki milyon ABD Doları karşılığı TL.yi aşmayan işletmelerdir.

SDŞ Tanımı : SDŞ'lerin 1-200 arasında işçi istihdam eden (birinci yıldan sonra 200'ün üzerindeki şirketlerde olabilir) aynı üretim dalında faaliyet gösteren, en az 10 (KÖY'lerde 5) KOBİ'nin, en fazla % 10 pay ile (KÖY'lerde 2.5 Milyar TL) olmak üzere, ihracatların geliştirmek amacıyla Anonim Şirket olarak kurulan şirketlerdir.

       Bu şirketler kuruldukları yıl hariç, takip eden bir takvim yılı içine ait oldukları üretim dalında en az 5 Milyon ABD.Doları (KÖY'lerde 2.5 Milyon Dolar) ihracaat yapamadıkları takdirde bu statüleri geri alınır. SDŞ'lerin kurulmasında ve desteklenmesinde amaç, KOBİ'lerin bir araya gelmeleri ve yurtdışı pazarlara daha güçlü olarak çıkmalarıdır.
       SDŞ'lerle ilgili olarak yayımlanan Resmi Gazete 06.01.1996/22515, Tebliğ No 96/5

DESTEKLER

1. AR-GE Yardımı

       04.11.1998 tarih ve 23513 sayılı Resmi Gazete, 98/10 sayılı Tebliğ.

a) Ar-Ge Faaliyetinde Bulunan Kuruluşların Proje Bazında Desteklenmesi : Firmaların yürüttükleri Ar-Ge projelerinde yaptıkları harcamaların en fazla % 60'ı üç yıl süre ile hibe şeklinde desteklenmektedir.
        Uygulamacı kuruluş TÜBİTAK'tır.
b) Ürün Geliştirme Ve Stratejik Odak Konuları Projelerine Sermaye Desteği :

  1. Ürün Geliştirme Projelerine Sermaye Desteği : Firmalara yapacakları Ar-Ge projeleri için en fazla 2 yıl süre ile % 50 oranında sermaye desteği sağlanır. Ancak bu yardım kapsamında verilen destek 1 Milyon ABD Dolarını geçemez.

               Uygulamacı kuruluş TTGV (Türkiye Teknoloji Geliştirme Vakfı)'dır.

     ii.  Stratejik Odak Konuları Projelerine Sermaye Desteği : Bu destek kapsamında stratejik odak konuları projelerine (araştırma ve geliştirme  
         faaliyetlerinin ülkemizde gelişip yaygınlaşması için alınması gereken tedbirleri tespit eden projelere) 1 yıl süre ile azami 100 bin Dolar destek 
         sağlanır.

               Uygulamacı kuruluş TTGV'dir.

2. Eğitim Yardımı

       29.01.2000 tarih ve 23948 sayılı Resmi Gazete ve 200/2 sayılı Tebliğ.
       KOBİ'lerin ve Dış Ticaret Müsteşarlığı'nca SDŞ statüsü verilen işletmelerin, münhasıran dış ticarete ilişkin alanlarla sınırlı olmak üzere, eğitim giderleri desteklenmektedir.
       Tebliğ kapsamında;

1) Eğitim programı başına azami 7.500 ABD Dolarını (karşılığı TL.sını) aşmamak ve 3 ayı geçmemek üzere SDŞ ve KOBİ'lerin yurtdışı eğitim harcamalarının SDŞ'ler için % 75'i ve KOBİ'ler için % 50'si,
2) Eğitim  programı  başına  KOBİ'ler  için  azami  5.000  ABD  Doları  (karşılığı TL.sını) aşmamak ve süresi 3 ayı geçmemek üzere yurtiçi eğitimi harcamalarının SDŞ'ler için % 75'i ve KOBİ'ler için % 50'si Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu'ndan karşılanır.

       Uygulamacı kuruluş İGEME'dir.

3. İstihdam Yardımı

       29.01.2000 tarih ve 23948 sayılı Resmi Gazete ve 2001/1 sayılı Tebliğ.
       SD^'lerin ilk defa istihdam edecekleri tecrübeli ve yüksek öğrenimli;

1) Yöneticinin toplam azami 18.000 ABD Doları karşılığı Türk Lirasını aşmamak üzere brüt maaşının % 75'i
2) Elamanların toplam azami 9.000 ABD Doları karşılığı Türk Lirasını aşmamak üzere yıllık brüt maaşlarının % 75'i
       Destekleme ve Fiyat İstikrar Fonu'ndan azami bir yıl süreyle karşılanır.
       Bir SDŞ'ye istihdam edeceği en fazla bir yönetici ile iki elemanın ücretleri için bir defa destek sağlanır.
       Uygulayıcı kuruluş Dış Ticaret Müsteşarlığı (İhracaat Genel Müdürlüğü)'dır.

4. Pazar Araştırması Yardımı

       14.11.1998 tarih ve 23523 sayılı Resmi Gazete ve 98/12 sayılı Tebliğ.
       Sanayi malları alanında üretim  ve  ticaret  faaliyetinde  bulunan  KOBİ, SDŞ ve üretici derneklerinin, iki alandaki faaliyetine destek sağlamayı amaçlamaktadır.

a. Pazar Araştırma Projelerine Destek :  Firma  başına   bir  proje  için en fazla 7.500 Dolar, yılda 15.000 Doları geçmemek üzere toplam 75.000 Dolar, SDŞ veya Üretici Dernekleri için bir  proje  için  10.000 Dolar ve yılda en fazla toplam 50.000 Dolarlık Destek sağlamayı amaçlamaktadır.
Uygulamacı kuruluş İGEME'dir.
b. KOBİ'ler Arasındaki İşbirliği Faaliyetleri : Europartenariat  ve  Medpartenariat  benzeri  faaliyetlere  katılımda bir firmadan bir kişinin 500 Doları geçmemek üzere yol ve 100 Doları geçmemek üzere konaklama giderlerinin % 70'inini desteklenmesi amaçlanmaktadır. Uygulayıcı kuruluş İKV'dir.

Türkiye'de ticari ve sınai faaliyette bulunan KOBİ'ler ve SDŞ'lerin uluslararası  işbirliğini  sağlamaya  yönelik olarak DTM'nin uygun gördüğü uluslararası düzeyde düzenlenen faaliyetlere,

SDŞ'lerin ortaklarına  pazar  bulabilmesi  amacıyla  DTM'nin  uygun  gördüğü  yabancı  ülkelere  gerçekleştirecekleri KOBİ'ler arası işbirliği programlarına,  katılmasın  halinde, bir  firmadan en fazla bir kişinin 500 ABD Dolarını geçmemek kaydıyla yol ve günlük 100 ABD Dolarını geçmemek kaydıyla konaklama giderlerinin % 70'i karşılanmaktadır.  

5. Yurtdışı Ofis-Mağaza Yardımı

      15.11.1998 tarih ve 23524 sayılı Resmi Gazete ve 98/14 sayılı Tebliğ.
      Yurtdışında açılacak ofis-mağaza, işletme ve marka tanıtım giderlerine üç tür destek sağlanmaktadır :

a) Kendi ünvan ve markasıyla satış yapmak durumunda, bir defalık demirbaş giderlerinin 20.000 Doları geçmemek üzere %50'si, kira bedelinin yıllık 50.000  Doları  geçmemek üzere 1.yıl % 50, 2.yıl % 30'u ve yazılı  ve  görsel  tanıtım  araçlarıyla  yapılan reklam harcamalarının yıllık 30.000 Doları geçmemek üzere, 1.yıl % 30, 2.yıl % 20'sine destek sağlanır.
b) Uluslararası  üne  sahip  bir markanın üretiminde fason olarak çalışan Türk üretici firmanın söz konusu ürünün etiketine "Made in Turkey/Türkiye" veya  ilgili  dilde  aynı  mahiyette  bir  ibarenin  konulmasının  ve  satışının  gerçekleştirildiğinin  tesvik  edilmesi halinde (ilgili ülke mevzuatına göre bu hususunun  zorunlu  olması  halinde  iş  bu  destek  ödenmez)  yıllık  100.000 ABD Dolarına kadar ki ödenmiş vergi, resim, harç, SSK primi, enerji giderleri (gecikmelerden kaynaklanan gecikme cezası ve faiz borçları destekleme kapsamına alınmaz),
c) Franchising yoluyla markalanmış Türk ürününün  dışa  açılması  halinde yıllık 100.000 Doları aşmamak kaydıyla ödenmiş vergi, resim, harç, SSK primi, enerji giderleri (gecikmelerden kaynaklanan gecikme cezası ve faiz borçları destekleme kapsamına alınmaz),
d) Firmanın Türkiye'deki marka tasarım çalışmaları (tasarımcı, stilist istahdamı dahil) yıllık harcamalarının en fazla 100.000 ABD Doları,
e) Üretici  Derneklerinin ilgili oldukları üretim alanında  yer alan ürünlerin Türk Malı imajıyla yurtdışına pazarlanabilmesi amacıyla yapacakları tanıtım ve reklam faaliyetlerine ilişkin harcamaların en fazla 100.000 ABD Doları,
f) Marka  oluşturulması  kapsamında  uluslararası  alanda  faaliyet  gösteren  bir  tanıtım - promosyon  ajansıyla  çalışılması halinde yapılacak tanıtım promosyon ve danışmanlık hizmetleri giderlerinin en fazla toplam 50.000 ABD Doları desteklenir.
       Şirketler ve SDŞ'ler, yukarıda belirtilen  desteklerden  sadece  bir  marka  için  en fazla üç yıl süreyle ve yaptıkları harcamaların azami % 50'si oranında yararlandırılır.
       Uygulamacı firma DTM (İhracaat Genel Müdürlüğü)'dır.

6. Çevre Yardımı

       14.11.1998 tarih ve 23523 sayılı Resmi Gazete, 98/13 sayılı Tebliğ.
       Firmaların TSE veya akredite edilmiş kuruluşlardan alacakları (ISO 9000 serisi kalite güvencesi sistemi belgeleri, ISO 14000 çevre yönetim sistemi belgesi, CE işareti, Uluslararası nitelikteki diğer kalite ve çevre belgeleri) belgelerin, belgelendirme masrafları  en fazla % 50 oranına kadar karşılanır.
       Başvurular doğrudan DTM İhracaat Genel Müdürlüğü'ne yapılır.

7. Yurtdışında Milli veya Bireysel Düzeyde Gerçekleştirilen Fuar Katılımlarının Desteklenmesi

       23.03.2001 tarih ve 24351 sayılı Resmi Gazete, 2001/4 sayılı Tebliğ.
       Yurt içinde imalat sanayi alanında faaliyette bulunan firma ve kuruluşlar  tarafından   fuarın   milli   katılım   organizasyonu   düzenlemek   üzere Müsteşarlıkça görevlendirilen organizetöre metrekare üzerinden ödenecek katılım bedelinin belli bir oranı (KOBİ  ve SDŞ.lere daha yüksek oranda ödeme yapılır) desteklenmektedir. Genetik Mühendisliği/biyoteknoloji, uzay ve havacılık teknolojileri, bilişim, ileri malzeme teknolojileri, donanım (hardware) ve yazılım (software) harcamaları, daha yüksek oranda destekleniyor.
       Organizatör kuruluşların, reklam veya tanıtım kapsamında yaptığı bazı harcamaları da desteklemektedir.
       Firma veya Kuruluşların Bireysel düzeyde katılımlarında, stand kirasının tamamı ve nakliye harcamasının % 50'si desteklenmektedir.
       Uygulayıcı kuruluş İhracaatçı Birlikleri'dir.

8. Uluslararası Nitelikte Yurtiçi İhtisas Fuarlarının Desteklenmesi

       01.06.1995 tarihli Resmi Gazete, 95/7 sayılı Tebliğ.

a) Ticaret Müşavirliklerince uygun görülen yayınlarda yapılan, fuar öncesi yurtdışı tanıtım faaliyetleri harcamalarının,
b) Organizatör firma tarafından önerilen ve Ticaret Müşavirliklerince  uygun görülerek fuara advet edilen bazı önemli yabancı alıcıların ( ülke başına iki kişiyi geçmez) ulaşımı için yaptıkları harcamaların,
c) Fuar  süresince  fuarın  konusu ile ilgili olarak düzenlenecek seminer, konferans, panel ve ödüllü yarışlara ilişkin olarak yapacakları harcamaların belirli oranlarda desteklenmesi amaçlanmaktadır. Uygulamacı kuruluş İhracaatçı Birlikleri'dir.

9. Patent, Faydalı Model ve Endüstriye Tasarım Tescili Harcamalarının Desteklenmesi

      27.02.1998 tarihli Resmi Gazete, 98/3 sayılı Tebliğ.
      Bu Tebliğ kapsamında gerçek kişiler tarafında;

  1. Patent alınması esnasında yapılacak harcamaların 1.000 ABD Doları'nı aşmamak üzere % 75'i

  2. Faydalı model belgesi alınması esnasında yapılacak harcamaların 500 ABD Doları'nı aşmamak üzere % 75'i

  3. Endüstriyel tasarım tescili için yapılacak harcamaların % 75'i desteklenmektedir.

       Uygulamacı kuruluş Türk Patent Enstitüsü (TPE)'dür.

10. Türk  Ürünlerinin  Yurtdışında  Markalaşması,  tanıtım  ve  Tutundurulması  ile   Türk   Malı   İmajının   Yerleşmesine   Yönelik Faaliyetlerin Desteklenmesi.

        25.03.2000 tarih ve 24000 sayılı Resmi Gazete ve 2000/7 sayılı Tebliğ..
        Bu destek ile Türkiye'de kendi ünvan ve/veya markasıyla ticari ve/veya sınai faaliyette bulunan şirketler ile SDŞ.lerinin uluslararası pazarlarda ürünlerine  Türk  malı ve  marka oluşturmak  amacıyla  yurtdışında  yapacakları  marka  tescili  dahil  tanıtım  ve  tutundurma  ile Türk malı imajının yerleştirilmesine yönelik olarak, firmaların ürünlerinin etiketinde, ambalajında veya ürünlerin üzerinde, fonu turkuvaz  mavisi  olan "Turquality-From Turkey"   ibaresinin   k ullandırılması   koşuluyla,   bu  tür   faaliyetler  için  yaptıkları  giderlerin  uluslararası  kurallara  göre  devletçe  karşılanması amaçlanmaktadır.
         Tebliğ kapsamında ve önceden hazırlanacak fizibilite etüdünün Meslek Kuruluşları Komitesi'nin görüşleri de dikkate alınarak DTM'den uygunluk alması koşuluyla;

g) Türkiye'de  sınai  ve/veya  ticari  faaliyette  bulunan  ve  sektöründe  ünlü  bir  markaya  sahip  Türk şirketlerinin veya SDŞ.lerinin ilgili ülkelerde yapacakları marka tescili ve korunmasına ilişkin giderlerin en fazla toplam 50.000 ABD Doları,
h) Yurt dışında açacağı birime ilişkin kira giderlerinin yıllık en fazla toplam 200.000 ABD Doları,
i) İlgili  ülkelerde  ürünlerine  yönelik  yoğunlaştırılmış  pazarlama  tanıtım  faaliyetleri  (görsel  ve  yazılı  tanıtım, show, defile ve spor müsabakaları sponsorluğu dahil ülke imaj kampanyaları) giderlerinin en fazla toplam 300.000 ABD Doları,
j) Ürünle ilgili uluslararası kalite kontrol kuruluşlarından alınacak toplam sertifikasyon giderlerinin  en fazla toplam 50.000 ABD Doları,
k) Uluslararası üne sahip bir markanın üretiminde fason olarak çalışan Türk üretici firmanın söz konusu ürünün etiketine "Made in Turkey/Türkiye" veya ilgili dilde aynı mahiyette  bir  ibarenin  konulmasının  ve  satışının  gerçekleştirildiğinin  tevsik  edilmesi halinde (ilgili ülke mevzuatına göre  bu  hususun zorunlu olması halinde iş  bu  destek  ödenmez)  yıllık  100.000 ABD  Dolarına  kadar ki  ödenmiş  vergi, resim, harç, SSK primi, enerji giderleri (gecikmeden kaynaklanan gecikme cezası ve faiz borçları destekleme kapsamına alınmaz),
l) Franchising yoluyla markalaşmış Türk ürününün dışa açılması halinde yıllık 100.000 Doları aşmamak kaydıyla ödenmiş vergi, resim, harç, SSK primi, enerji giderleri (gecikmeden kaynaklanan gecikme cezası ve faiz borçları destekleme kapsamına alınmaz),
m) Firmanın Türkiye'deki marka tasarım çalışmaları (tasarımcı, stilist istihdamı dahil) yıllık harcamalarının en fazla 100.000 ABD Doları,
n) Üretici Derneklerinin ilgili oldukları üretim alanında yer alan ürünlerin Türk Malı imajıyla yurt dışında pazarlanabilmesi amacıyla yapacakları tanıtım ve reklam faaliyetlerine ilişkin harcamaların en fazla toplam 100.000 ABD Doları,
o) Marka oluşturulması kapsamında uluslararası alanda  faaliyet gösteren bir tanıtım-promosyon ve danışmanlık hizmetleri giderlerinin en fazla toplam 50.000 ABD Doları,
        desteklenir.
        Şirketler ve SDŞ.ler, yukarıda belirtilen desteklerden sadece bir marka için en fazla üç yıl süreyle ve yaptıkları harcamaların azami % 50'si oranında yararlandırılır.
        Uygulamacı Kuruluş DTM (İhracat Genel Müdürlüğü)'dır.

11. İhracat, İhracat Sayılan Satış ve Teslimler ile Döviz Kazandırıcı Hizmet ve Faaliyetlerde Vergi, Resim ve Harç İstisnası

İhracat, İhracat sayılan satış ve teslimler, döviz kazandırıcı hizmet ev faaliyetler  ile transit ticaretin finansmanında kullanılmak üzere kaydıyla kredi kuruluşlarınca  kullandırılan her türlü sevk öncesi ve sevk sonrası krediler (Türk Eximbank'ın fon temini işlemleri, bu banka tarafından aracı  bankalar  vasıtasıyla  kullandırılan  krediler  ve  Türkiye  Cumhuriyet  Merkez  Bankası'nca Türk Eximbank'a açılan kısa vadeli senet  reeskont  kredileri  ile  Türk  Parası  Kıymetini  Koruma  hakkındaki  mevzuat  uyarınca  ihracat  taahhüdüne bağlı olarak kullandırılan altın      kredileri dahil) ve firmaların sağladıkları prefinansmanlar ile bunların geri ödenmesi,

İhracatla ilgili işlem  yapan  bankaların (Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası dahil), özel  finans  kurumlarının, faktöring, noterlerin ve diğer kuruluşların ihracat, ihracat sayılan satış ve teslimler ile döviz kazandırıcı hizmet ve faaliyetlerle ilgili olarak yapmış oldukları bütün hizmet ve muameleler (Türk Eximbank'ın ihracat kredisi sigortası/garantisi ile ilgili işlemler dahil) dolayısıyla kendi lehlerine her ne nam ile olursa olsun nakden veya hesaben aldıkları pazaralr ve kambiyo işlemleri,

Dahilde  İşleme  Rejimi  belgesi  alarak  bu  belge  kapsamında yapılan ithalat ve/veya yurtiçi alımları ile ilgili işlemler ve bunların finansmanı amacıyla kullanılan krediler,

İhracat  karşılığı  yapılacak   her  türlü  ödemeler,  ihracat, ihracat  sayılan satış ve teslimler, döviz kazandırıcı hizmet ve faaliyetler ile transit ticaretle ilgili  işlem le ve işlemler sebebiyle düzenlenen kağıtlar.
      Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisinden, Damga Vergisinden, Resim ve Harçlardan müstesnadır.
      Firmaların İhracat, İhracat Sayılan Satış ve Teslimler ile Döviz Kazandırıcı Hizmet ve Faaliyetlerinde Vergi, Resim ve Harç istisnasından yararlanabilmeleri için Dış Ticaret Müsteşarlığı'ndan "Vergi, Resim, Harç İstisnası Belgesi" almaları gerekmektedir.
      Bunun yanısıra,

Dahilde İşleme İzin Belgesi ve Vergi, Resim, Harç İstisnası Belgesi almak amacıyla proje formu ekinde verilecek taahhütnameler ve bunlara ilişkin işlemleri ile

İhracat karşılığı yapılacak ödemeler gibi bazı işlemler,
"Belgesiz" olarak Vergi, Resim ve Harç istisnasından yararlanabilirler.

12.Dahilde İşleme Rejimi
         
31 Aralık 1999 tarih ve 23923 sayılı R.G. 99/13819 sayılı Karar
          8 Şubat 2000 tarih ve 23958 sayılı R.G.2000/4 sayılı Tebliğ
          Dahilde işleme Rejimi; İthalatta Şartlı Muafiyet Sistemi ve ithalat esnasında alınan Vergilerin Geri Ödeme Sisteminden oluşmaktadır.
          A - Şartlı Muafiyet Sistemi
          Şartlı Muafiyet Sistemi
          Bu sistemle firmalara Dahilde İşleme İzin Belgeleri kapsamında ihraç edecekleri mamullerin üretimi için gerekli olan girdileri, Ticaret Politikası önlemlerine tabi olmaksızın ve bu ithalattan doğan vergi kadar teminat alınarak ithal etme imkanı sağlamaktandır.

         Eşdeğer Eşya Kullanımı
        
Eşdeğer Eşya Kullanımı ile firmalara serbest dolaşımdaki hammadde kullanılarak yapılacak ihracatı takiben her türlü vergiden muaf olacak ve teminat alınmaksızın ithalat imkanı sağlanacaktır.

         Yurt içi Alımlar
       
Firmalar, ihraç edecekleri mamüllerin üretimi için gerekli olan girdileri, Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında, KDV dışındaki vergileri ödemeden, yurt içinden temin edebilir.

         Teminat
         Firmalar ithalatta girdi için alınması gereken vergi miktarını, yurt içi alımlarda ise Müsteşarlık veya ilgili kuruluşlarca belirlenecek tutarı teminat olarak yatırırlar.

         İndirimli Teminat Uygulaması
         İndirimli teminat uygulaması çerçevesinde
         - Dış Ticaret Sermaye Şirketleri (DTSŞ), ile Sektörel Dış Ticaret Şirketleri (SDTŞ),
         - İhracatı 1 milyon ABD Dolarını geçen imalatçı - ihracatçı firmalar,
         - İhracatı üç yılda 5 milyon ABD Doları, son 5 yılda her yıl için 1 milyar ABD Dolarını geçen firmalar,
         Dahilde İşleme İzin Belgesi kapsamında yapacakları ithalatları desteklemektedir. Bunların ithalattan doğacak verginin sadece %10'unu teminat olarak yatırmaları yeterlidir.
        B- Geri Ödeme sistemi
         Serbest dolaşımda bulunan ithal eşyasının işlem görmüş ürünler şeklinde ihracı halinde, ithalat sırasında alınan vergi geri ödenir.
         Bazı özel durumlar ve bazı ürünler için Geri Ödeme sistemi uygulanmaz. 
         Geri Ödeme Sistemi çerçevesinde düzenlenen Dahilde İşleme İzin Belgesi ihracat taahhüdünün kapatılmasını müteakip 3 (üç ) ay içinde, ithalat sırasında ödenen vergilerin iadesi için ilgili gümrük idaresine müracaat edilmesi zorunludur.

         Dahilde İşleme İzin Belgesi (DİİB) Müracaatı ve Süresi

         Firmalar dahilde İşleme İzin Belgesi alınmak için Dış Ticaret Müsteşarlığı'na başvururlar.
         DİİB süreleri sektörüne göre azami 12 aydır. Ancak projeye göre 3 ay uzatılabilir.

13. Hariçte İşleme Rejimi

         20.05.2000 tarih 24054 sayılı Resmi Gazete, 05.05.2000 tarih ve 2000/674 sayılı Karar.
         12.07.2000 tarih 24107 sayılı Resmi Gazete, 2000/8 sayılı Tebliğ.

         Hariçte İşleme Rejiminin Temel Esasları Nelerdir?

         Serbest dolaşımdaki eşyanın işlenmek veya yenilenmek üzere Türkiye Gümrük Bölgesinden veya serbest bölgeler geçici olarak ihraç edilmesi ve işlem görmüş ürünlerin tam veya kısmi muafiyetten yararlanmak suretiyle tekrar serbest dolaşıma girmesidir.

         Hariçte İşleme İzni İçin Hangi Mercilere Müracaat Edilmesi Gerekir ?

  1. Hammadde, yardımcı madde, yarı mamul ve ambalaj malzemelerinin daha ileri bir düzeyde işlem  görmek  üzere  Türkiye  Gümrük  Bölgesi dışına veya serbest bölgelere gönderilmesi için Dış Ticaret Müsteşarlığı'na müracaat edilmesi Hariçte İşleme İzin Belgesi alınması gerekir.

  2. Maden cevheri ve konsantrelerinin izole edilmesi ve işletilmesi, maden ve metallarden mamul eşyanın izabe ve ayrıştırmaya tabii tutulması ve/veya bunun sonucunda yenilenmesi amacıyla Türkiye Gümrük Bölgesi dışına veya serbest bölgelere gönderilmek istenmesi halinde Maden İhracatçı Birliklerine,

  3. Teminat amaçlı garanti hükümleri uyarınca ithal edilecek eşyada ambalaj malzemesi olarak kullanılmak üzere veya bir imalat hatası nedeniyle Türkiye Gümrük Bölgesi dışına veya serbest bölgelere gönderilen eşya ve/veya bu eşyanın ihracından önce ikame eşyanın yerine ithalatı için Gümrük Müsteşarlığı'na müracaat edilmesi gerekir

          Hariçte İşleme İzin Belgesinin Sağladığı Yarar Nedir?

          Hariçte İşleme İzin Belgesi kapsamında  işlenmek  üzere  Türkiye Gümrük Bölgesi dışına veya serbest bölgelere gönderilen malların bilahare Türkiye'ye ithali sırasında alınması gereken  vergilerin, bu  ürünlerin  üretimi  için  yurt  dışına  gönderilen  eşyanın aynı  tarihte  ithal edilmesi halinde uygulanacak gümrük vergilerine tekabül eden kısmına muafiyet uygulanmasını sağlar.

14. Tarım Ürünleri İhracatına Yönelik Destekler

          26 Ocak 2001 tarih ve 24299 sayılı Resmi Gazete, 2001/1 sayılı Tebliğ.
          Aşağıdaki tarım ürünlerinin ihracatını yapanlar, ihraç edilen ürünlerin ihracat miktar ve değerleri gözönüne alınarak hesaplanan tutarlar kadar, ihracatçıların kamu kuruluşlarına yapmış oldukları vergi, SSK primi, haberleşme ve enerji giderleri ödemelerinden mahsup edilmektedir. Bu ürünler;

Buket yapmaya elverişli veya süsü amacına uygun cinsten çiçekler ve tomurcuklar,

Sebzeler,

Kurutulmuş Sebzeler,

Dondurulmuş meyve ve sebze ile meyve işleme sanayiine dayalı gıda maddeleri,

Reçel,jöle, marmelat veya kabuklu meyve püreleri ve pastları,

Meyve suları,

Zeytinyağı,

Hazırlanmış ve konserve edilmiş balıklar,

Kümes hayvanların etleri,

Bal,

Yumurta,

Çikolata ve kakoa içeren gıda müstahzarları,

Bisküviler,gofretler, kekler,

Makarnalar.

          Uygulamacı kuruluş İhracaatçı Birlikleri'dir.

15. Maliye Bakanlığı'nın 46 No.lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliği Çerçevesinde Sağlanan Kolaylık

          Söz konusu tebliğ çerçevesinde % 10 indirimli teminat  uygulanmasından  yararlanan  Dış  Ticaret  Sermaye  Şirketlerine SDŞ.ler de dahil edilmiştir. Sektörel Dış Ticaret Şirketlerinin ihracat istisnasından doğan iade talepleri, iadesi istenilen Katma Değer Vergisi'nin inceleme raporu ve teminat aranmaksızın yapılacak iade sınırını aşan kısmının % 10'u kadar teminat alınması suretiyle ve ibraz edilen Döviz Alım Belgeleri ile Gümrük Beyannamelerinin teyidi beklenmeksizin yerine getirilmektedir.

16. Eximbank Kredileri

          Eximbank'ın ihracatçıya yönelik finansman destekleri aşağıda çıkartılmıştır.

          Sevk Öncesi Türk Lirası İhracat Kredisi (SÖİK.TL)

          İhracatçı işlemlere ticari bankalar aracılığıyla FOB ihracat Taahhüdünün % 100'ü oranında 12 gün vadeyle TL.kredisi kullandırılır. Kalkınmada öncelikli Yörelerde (KÖY) faiz SÖİK.TL.nın % 15 altındadır.
          Sevk Öncesi Türk Lirası İhracat Kredisi'nin faiz oranları şöyledir.

500 Bin Dolar Karşılığı TL.ye kadar (%)

Vade Sigortasız Sigortalı
180 Gün 52 48

 

500 Bin Dolar Üzeri Karşılığı TL.ye kadar (%)

Vade Sigortasız Sigortalı
180 Gün 56 52

 

500 Bin Dolar Karşılığı TL.ye kadar (%)

Vade Sigortasız Sigortalı
180 Gün 56 52

        Sevk Öncesi Döviz İhracat Kredisi (SÖİK.DVZ)

        İhracatçı işletmelere FOB ihracat taahhüdünün % 200'ü oranında ticari bankalar aracığıyla kullandırılır. Kredinin azami vadesi 90/180 gündür.
        Sevk Öncesi Döviz İhracat Kredisi'nin faiz oranları şöyledir;

500 Bin Dolara Kadar (%)

Vade Sigortasız Sigortalı
90 Gün Libor+2.75 Libor+2.25
180 Gün Libor+3.50 Libor+3.00

 

500 Bin Doların Üzeri (%)

Vade Sigortalı Sigortasız
90 Gün Libor+3.25 Libor+2.75
180 Gün Libor+4.00 Libor+3.50

       Dış Ticaret Şirketleri (DTŞ) Kısa Vadeli Döviz Kredisi :

       DTSŞ ve SDTŞ.lere FOB. ihracat tutarının azami % 100'ü oranında doğrudan kullandırılır. Kredinin vadesi 90/180 gündür. Uygulamacı kuruluş Eximbank'ın kendisidir.
       DTŞ Kısa Vadeli Döviz Kredisi faiz oranı şöyledir.

Vade Sigortasız Sigortalı
90 Gün Libor+2.75 Libor+2.25
180 Gün Libor+3.50 Libor+3.00

       Performans Kredisi :

       DTSŞ  ve  SDTŞ.ler dışında  bir  önceki  takvim  yılı  itibarıyla  DAB/FOB bazında en  az  1 Milyon ABD Dolar ve üzeri ihracat gerçekleştiren işletmeler kullandırılır. Döviz olarak kullandırılması halinde FOB ihracat tutarının % 100'ü oranında 90/180 gün vade ile kredi kullandırılır.
       TL. olarak kullandırılan Performans Kredisi Faiz Oranı şöyledir.

500 Bin Dolar Karşılığı TL.ye Kadar (%)

Vade Sigortasız Sigortalı
180 Gün 52 48

 

500 Bin Dolar Üzeri Karşılığı TL.r (%)

Vade Sigortalı Sigortasız
180 Gün 56 52

       Döviz olarak kullandırılan Performans Kredisi Faiz Oranı şöyledir.

500 Bin Dolara Kadar (%)

Vade Sigortasız Sigortalı
90 Gün Libor+2.75 Libor+2.25
180 Gün Libor+3.50 Libor+3.00

 

500 Bin Dolar Üzeri (%)

Vade Sigortasız Sigortalı
90 Gün Libor+3.25 Libor+2.75
180 Gün Libor+4.00 Libor+3.50

        Diğer Bazı Destekler :

Yurtdışı Mağazalara Yatırım Kredisi

Kısa Vadeli İhracat Alacakları İskonto Programı.

IV- KOSGEB Tarafından Sağlanan Destekler

       KOSGEB  Küçük  ve  Orta  Ölçekli  İşletmelerin (KOBİ) teknolojik yeniliklere  süratle uyumlarını sağlamak, rekabet güçlerini yükseltmek ve ekonomiye  katkılarını  ve  etkinliklerini  artırmak  amacıyla,  1990  yılında  kurulmuştur.  KOSGEB,  Sanayi ve Ticaret Bakanlığı  ile ilgili bir kamu kuruluşudur.
       KOSGEB KOBİ.lere; Bilgi  ve  Elektronik  Ticaret,  Finansman, Teknoloji, İhracatı  Geliştirme, Bölgesel Kalkınma ve Girişimciliği Geliştirme alanlarında hizmetler destekler vermektedir.
       KOSGEB'in geliştirme hizmet ve destekleri kurmuş olduğu, Bölgesel Kalkınma Enstitüsü, Girişimciliği Geliştirme Enstitüsü, Pazar Araştırma ve İhracatı Geliştirme Enstitüsü ile yurt sathında  yaygın  olarak  faaliyet  gösteren  Küçük ve Orta Ölçekli Sanayi Geliştirme Merkezleri (KÜGEM) ve Teknoloji Geliştirme Merkezleri (TEKMER) tarafından sunulmaktadır.

        Bilgilendirme, Elektronik Ticaret ve İşletmeler Arası işbirliği Hizmetleri

        KOSGEB  bünyesinde  kurulu  Avrupa  Bilgi  Merkezi  (ABM), KOBİ.lerin  teknik, finansal  ve  ticari konularda ihtiyaç duydukları bilgilere ulaştıkları, ayrıca yurtdışındaki çeşitli kurum, kuruluş, diğer Avrupa Bilgi Merkezleri ve İşletmeler ile ilgili çeşitli konularda yardım aldıkları ilk durak noktasıdır.
        Bu çerçevede, öncelikle içerisinde bulunduğumuz bilgi çağında KOBİ.lerin elektronik ticarete hazırlanmalarını, ihtiyaç duydukları bilgilere kolay ve hızlı ulaşmalarını ve sınır ötesi ilişkiler kurmalarını teminen "Küçük ve Orta Boy İşletmelerarası Bilgi Ağı" (KOBİNET) kurulmuştur.
        KOBİNET (http://www.kobinet.org.tr)  bilgi  bankasında  Ekonomi  ve iş dünyası, finans imkanları, mevzuat, Avrupa Birliği, Firma Rehberleri konularında güncel  bilgilere  erişilebilmektedir. KOBİ-NET  kapsamında  ülkemizde  KOBİ.ler  için  Elektronik  Ticaret  altyapısının  oluşturulması amacıyla, ilk aşamada bütün işletmelerimize Ücretsiz e-posta adresi  verilmekte  ve 6 dilde standart WEB sayfası oluşturulmaktadır. Halen yaklaşık 10 bin firma kaydı bulunan KOBİ-NET  dahilinde sektörel bazda haberleşme imkanı mevcuttur.
        Ayrıca, ABM Bilgilendirme Hizmetleri kapsamında; Batı Avrupa, Doğu Avrupa, Uzak Doğu, Asya ve Afrika'da bulunan 100ülkedeki yaklaşık 25 Milyon firma bilgisine çeşitli bilgi bankaları ve kompakt diskler kanalıyla ulaşmak mümkündür.
        AB  Resmi  Gazete'sinde yayınlanan  kamu  ihaleleri,  AB  Mevzuatı, CE  İşaretleme ile  ilgili  bilgiler, AB  sektör  analiz  raporları KOBİ.lerin hizmetine sunulmaktır. Bunun yanı sıra, yabancı firmalarla teknik, ticari, finansal ve ortak yatırım konularında işbirliği/işortaklığı  kurmak isteyen Türk firmaları, AB.nin işbirliği programlarından yararlandırılmaktadır.
        Bahsi geçen hizmetlere ek olarak,  KOSGEB  sanayinin  yoğun  olduğu  bölgelerde, özellikle bilgisayarı bulunmayan işletmelerimizi elektronik ticarete yakınlaştırmak için, İnternet ile tanıştıkları, bilgiye daha kolay ve daha hızlı ulaşabilecekleri İnternet Kıraathaneleri kurmaktadır.

        Teknoloji Geliştirme ve Destekleme Hizmetleri

        KOSGEB, katma değeri yüksek teknolojik ürün ve üretim sistemi geliştirmeyi ve  yenilik  yapmayı  hedefleyen  KOBİ.leri ve genç girişimcileri desteklemektedir.
        Bu amaçla; İstanbul Teknik Üniversitesi, Orta Doğu  Teknik  Üniversitesi, Ankara  Üniversitesi, Yıldız Teknik Üniversitesi, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Boğaziçi Üniversitesi ve Gebze İleri Teknoloji Enstitüsü ile işbirliği yapılarak Teknoloji Geliştirme Merkezi (TEKMER) açılmıştır.
        Ayrıca, İzmir'de KOSGEB-Dokuz Eylül Üniversitesi-Ege Bölgesi Sanayi Odası, İstanbul'da KOSGEB-İstanbul Üniversitesi-İstanbul Sanayi Odası, Kayseri'de KOSGEB-Erciyes Üniversitesi-Kayseri Sanayi Odası işbirliği ile TEKMER'ler açılmaktadır.
        Teknoloji   Geliştirme   Merkezlerinde   girişimcilere,   işlik   tahsis   edilmekte,   ortak   kullanım   amaçlı   hizmetler  sunulmakta, danışmanlık (Teknik/Mali/Yönetsel), eğitim, laboratuar/atölye ve enfermasyon hizmetleri, ekipman/malzeme, fuar, yazılım, istihdam destekleri verilmektedir.
        TEKMER bulunmayan illerde  teknoloji  geliştirmeye yönelik Ar-Ge çalışması yapan girişimci ve KOBİ.lere ise KOSGEB-Üniversite-Sanayi Odaları arasında düzenlenen işbirliği protokolleri ile başlatılan "Duvarsız Teknoloji İnkübatörü Programı" çerçevesinde aynı destekeler verilmektedir.

        Finansman Destek Hizmetleri

        KOBİ.lerin finansal destek araçlarından daha yaygın ve etkin yararlanmaları amacıyla, finansal kaynakların öncelikli küçük işletmeler tarafından kullanımını sağlamak,  yeni modeller oluşturmak ve bu modelleri ilgili kurum ve kuruluşlarla koordine ederek hayata  geçirmek, KOSGEB'in finansal kaynaklarının küçük işletmeler  tarafından  kullanımında  etkinliği sağlamak ve işletmelere katkı sağlayacak yurtiçi ve yurtdışı kaynakları tanıtmak için gerekli çalışmalar yürütülmektedir.
        KOSGEB,  bu  amaçlar  doğrultusunda;  Finansal  Bilgi  Bankası  oluşturmuş,  Kredi  Garanti  Fonu  A.Ş.'ye KOBİ.lerin  Halk Bankasından kullanacakları kredilerin teminatlarında kullanılmak üzere fon sağlamış, küçük ve orta ölçekli işletmelerin sermayelerine katkıda bulunmak ve ihtiyaç duydukları finansmanı temin etmek için KOBİ A.Ş.kurucu ortakları arasında yer almıştır.
        Ayrıca  Risk  Sermayesi  ve  Küçük İşletme Yatırım Finansman şirketlerinin kurulması ile finansal eğitim programları düzenleme çalışmaları da sürdürülmektedir.

        Girişimciliği Geliştirme Hizmetleri

        Yeni iletme kurmak ya da işletmesini  geliştirmek  isteyen  girişimcilere  hizmet  verilerek, Türkiye'de   girişimciliğin  gelişmesi sağlamak ve ülke ekonomisine katkıda bulunmak hedeflenmektedir.
        Bu hedef doğrultusunda KOSGEB Girişimciliği Geliştirme Enstitüsü kanalıyla; girişimcilik kültürünün yaygınlaştırılması,  girişimciliği  engelleyen faktörlerin belirlenmesi ve iyileştirilmesi, girişimciler ve girişimciliği destekleyen kurum/kuruluşlar arasında işbirliği ve iletişimin sağlanması (Girişimcilik Ağı),  girişimcilik  eğitimi, iş kurma ve iş geliştirme danışmanlığı, iş geliştirme merkezi, başlangıç sermayesi gibi araçların geliştirilmesi ve uygulanması ve yerel gelişmenin desteklenmesi konularına yönelik faaliyetler yürütülmektedir.

        Pazar Araştırma ve İhracatı Geliştirme Hizmetleri

        KOBİ.lerin  uluslararası   pazarlara  açılabilmeleri,  pazarlama  ve   ihracat  potansiyellerinin  geliştirilmesi ve desteklenmesi için gerekli her türlü kanyağı kullanarak bu işletmelerimizin ülkemiz toplam ihracatı içerisindeki paylarını artırmak amacına yönelik hizmetler verilmektedir.
        Bu doğrultuda işletmelerimizin yurtdışı ve yurtiçi fuarlarda ürünlerinin sergilenmesine destek verilmekte, ihracat bağlantıları yapmalarına yardımcı olunmaktadır.
        İşletmelerimizin    pazar   araştırma   ve   bu   kapsamda  ihracat  öncelikli  olarak  bağlantı  kurmaları,  böylece  uluslararası  işbirliği   ortamına açılabilmelerini temin etmek amacıyla KOBİ Yurtdışı İşbirliği Gezileri düzenlenmektedir.
       Uluslararası ticari organizasyonlarla işbirliği ve dış pazar mevzuat bilgilendirilmesi çalışmaları da gerçekleştirilmektedir.

       Bölgesel Kalkınma Hizmetleri

       Bölgeler arası farklılıkların giderilmesi, dengeli kalkınmaya katkı  sağlanması, işletmelerin rekabet şanslarının arttırılması, istihdamın geliştirilmesi, işsizliğin ve iç göçün önlenmesi amacıyla hizmetler verilmektedir.
       Ülkemizdeki  KOBİ.lerin ürün kalitelerini yükseltmek, ürünlerini  çeşitlendirmek ve verimliliklerini  artırmak  amacıyla  aynı  iş  kolunda  faaliyet gösteren sanayi işletmelerinin, üretimin, bir/birkaç işlemini gerçekleştirecekleri, seri üretime geçişi sağlayıcı makinelerin alınması ve ortak bir kullanım organizasyonu içinde hizmete sunulmasını kapsayan Ortak Kullanım Atölyeleri'nin (ORTKA) kurulması desteklenmektedir.
       Aynı çerçevede, kalite kontrol ve geliştirme amaçlı Ortak Kullanım Laboratuarları'nın (ORTLAB) kurulması da desteklenmektedir.
       Sanayicilerimize, daha düzenli  ve  verimli  çalışma  ortamının sağlandığı Küçük Sanayi Siteleri'nin projelendirilmesi çalışmaları yapılmakta ve bu konulara ilişkin danışmanlık hizmetleri verilmektedir.
       Ayrıca, yatırımcılarımıza  gerek  sektörel,  gerekse  ürün  bazında  her  türlü  bilginin  temin  edilmesi, sanayi profillerinin-ön fizibilite raporlarının sunulması, ilgili kuruluşlarla bağlantı kurularak gerekli bilgilere erişimin sağlanması ve İl profili çalışmaları ile uygun yatırım alanlarının tespiti hizmetleri verilmektedir.

       Laboratuar Hizmetleri

       Türkiye genelinde Küçük İşletmeler Geliştirme Merkezlerimizde (KÜGEM) bulunan, ISO 9002 standartlarına göre çalışan Laboratuarlarımız aracılığı ile sanayicilerimize test ve analiz hizmetleri verilmektedir.

       Danışmanlık Hizmetleri

        İşletmelerin hammadde seçiminden ürün pazarlamasına kadar  her  safhada  karşılaştıkları sorunların çözümüne yönelik olarak; ürün kalitesinin geliştirilmesi, maliyetin düşürülmesi, ISO 9000 Kalite Güvence Sistemi kurulması, CE işareti gibi konularda danışmanlık hizmetleri verilmektedir.

        Eğitim Hizmetleri

        KOBİ.lerin değişen koşullarda oluşan eğitim ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik  olarak  teknik, yönetim, mali  ve  mevzuat  konularında eğitim programları, tanıtım ve bilgilendirme amacıyla kısa süreli konferans/paneller düzenlemmektedir.